Filyos Limanı’nın Yeşil Liman Olabilme Potansiyeli
Özet
Filyos Limanı, Karadeniz'in batı kıyısında, Marmara Bölgesi'ndeki sanayi tesislerine yakın konumu ve yıllık yaklaşık 25 milyon ton yük elleçleme kapasitesiyle Türkiye'nin en büyük üç liman tesisinden biri olmaya aday stratejik bir lojistik merkezdir. Liman altyapısı; konteyner, kuru ve dökme yük terminalleri, dalgakıranlar, yanaşma rıhtımları ve geniş hinterlant ağıyla uluslararası kargo ticaretine katkı sağlamak üzere inşa edilmektedir. Artan küresel deniz ticareti ve çevresel kirlilik riskleri karşısında, sürdürülebilir deniz alanları oluşturmak, enerji verimliliğini artırmak ve sera gazı salınımını azaltmak amacıyla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile TSE iş birliğinde Yeşil Liman Projesi uygulanmaktadır. Yeşil Liman sertifikası alabilmek için kalite yönetim belgelerinin yanı sıra enerji kimlik belgesi, en az %5 yenilenebilir enerji kullanımı, en az %50 elektrikli elleçleme ekipmanı, sahil elektrik bağlantısı, sıfır atık yönetimi, gürültü kontrolü ve fidan bağışı gibi 12 temel şartın ve toplam 53 maddenin karşılanması zorunludur. Filyos Liman Projesi'nin yeni inşa edilmesinden kaynaklanan modern altyapı ve teknolojik avantajları, bu kriterleri hem inşa sürecinde hem de işletme aşamasında kolaylıkla yerine getirmesini sağlayacaktır. Bu sayede Filyos Limanı, küresel deniz ticaretinde rekabet gücünü ve prestijini artırarak Yeşil Liman sertifikasını zorlanmadan alabilecek yüksek bir potansiyele sahiptir.
Located on the western coast of the Black Sea, close to industrial facilities in the Marmara Region, Filyos Port is a strategic logistics center poised to become one of the top three largest port facilities in Turkey, with an annual cargo handling capacity of approximately 25 million tons. The port's infrastructure, equipped with container, dry cargo, and bulk cargo terminals, breakwaters, mooring quays, and an extensive hinterland network, is being constructed to contribute significantly to international cargo trade. In response to increasing global maritime trade and environmental pollution risks, the Green Port Project is being implemented in cooperation with the Ministry of Transport and Infrastructure and TSE to establish sustainable maritime areas, increase energy efficiency, and reduce greenhouse gas emissions. To obtain a Green Port certificate, facilities must fulfill 12 core requirements and a total of 53 articles alongside quality management certifications, including an energy performance certificate, at least 5% renewable energy usage, at least 50% electric handling equipment, onshore power supply, zero waste management, noise control, and sapling donations. The modern infrastructure and technological advantages arising from the fact that the Filyos Port Project is being newly constructed will allow it to easily meet these criteria both during construction and operational phases. Consequently, Filyos Port possesses high potential to effortlessly obtain the Green Port certificate while enhancing its competitiveness and prestige in global maritime trade.
Referanslar
Altınok, S.(2021). Gemlik Limanlarının Lojistik Performansının Türkiye’nin Uluslararası Ticaretteki Yerine Katkısı. Yüksek Lisans Tezi, Bursa Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bursa, Türkiye.
Bircan, K. (2014). Kruvaziyer Yolcu Taşımacılığı Kapsamında Kruvaziyer Limanların Etkinliğinin Değerlendirilmesi: Alternatif Liman Önerisi( Doktora Tezi)Adnan Menderes Üniversitesi İşletme ABD.
Çetin Karataş, Ç. & Sait, P.( 2014). “Port Innovations and Information Systems: A Research on Turkish Ports”, Journal of Entrepreneurship and Innovation Management, 3(2): 81-104.
DTGM, (2012). “T.C. Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Yeşil Liman Projesi Başvuru Şartları ve Dosya İçeriği”, http://www.ubak.gov.tr/BLSM_WIYS/DTGM/tr/documan/20121105_163519_ 64032_1_64351.pdf, Erişim Tarihi: 17.06.2022.
DTGM, (2015). “T.C. Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, Deniz Ticareti Genel Müdürlüğü Yeşil liman/Eko Liman Projesi Sektörel Kriterler Dokümanı”, .https://drive.google.com/file/d/0B9m 3Wj3FfmrHTEZoVFBuMmRIMkE/view?pref=2&pli=1, Erişim Tarihi: 17.06.2022.
European Union, (2014), “European Union maritime security strategy”, Council of the European Union Doc. 11205/14, Brussels : European Union.
Koşar Danışman, İ. (2012). “Türkiye’de liman çevre yönetimi ile ilgili düzenlemeler”, Dokuz Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Dergisi, 4(2):69-87.
Kuyzu, G. ve Tekin, S. (2013). TR81 Düzey 2 Bölgesi (Zonguldak, Karabük, Bartın) Ulaşım ve Lojistik Master Planı. Batı Karadeniz Kalkınma Ajansı.
Marport (2014). “Marport Sağlık Emniyet Çevre Yönetimi Birimi Proje Raporları”, İstanbul.
Özdemir, Ü. (2012). Türkiye’de gemilerden kaynaklı deniz kirliliğinin incelenmesi”, Journal of Life Sciences, 1(2): 373-384.
Özdemir, Ü., Güneroğlu, A. (2017). Quantitative Analysis of the World Sea Piracy by Fuzzy AHP and Fuzzy TOPSIS Methodologies. International Journal of Transport Economics, 44(3): 427448.
Özdemir, (2018). Türkiye’de Yeşil Liman Uygulamaları Üzerine Bir Değerlendirme Örneği. Social Sciences Studies Journal, 4(16): 1209-1218.
Poulsen, R. T., Ponte, S. and Sornn-Friese, H. ( 2018). Environmental upgrading in global value chains: the potential and limitations of ports in the greening of maritime transport. Geoforum, 89, 83-95.
UAB (2021). Kıyı Tesislerine Yeşil Liman Sertifikası Düzenlenmesi Hakkında Yönetmelik Taslağı. Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığı, Ankara.
URL-1: https://www.porttechnology.org/news/what-is-a-green-port/. Erişim Tarihi: 13/06/2022.
URL-2: https://www.filyosvadisi.com/. Erişim Tarihi: 13/06/2022.
Trapp, A., Harris, I., Sanchez Rodrigues, V. and Sarkis, J. (2020). Maritime Container Shipping: Does Coopetition Improve Cost and Environmental Efficiencies? Transportation Research Part D, 87:1-20.
TÜRKLİM, (2013). TÜRKLİM Liman Sektör Raporu, 2013.
Wen, M., Pacino, D., Kontovas, C.A. and Psaraftis, H.N. (2017). A multiple ship routing and speed optimization problem under time, cost and environmental objectives. Transp. Res. Part D, 52: 303-321.
Yeşil Liman, (2017). “Yeşil Liman Sertifikası almaya hak kazanan limanlar”, http://www.iha.com.tr/ankara-haberleri/yesil-liman-sertifikasi-almaya-hak-kazanan-limanlar-belirlendi-ankara-1742763/. Erişim tarihi: 15.03.2018.