8. Sınıf Müzik Eğitimi Dersi “Türk Müziği Biçimlerini Tanır” Kazanımını Oluşturmaya Dönük ‘Öğrenme Yaşantıları’nın, Öğrencilerin İlgi ve Beklentileri Ekseninde Düzenlenmesine İlişkin Bir Eylem Araştırması
Özet
Bu eylem araştırması, 2021–2022 eğitim-öğretim yılında Gümüşhane Behiye Mustafa Doğan Ortaokulundaki 31 sekizinci sınıf öğrencisiyle yürütülmüş olup 8. sınıf müzik dersindeki “Türk müziği biçimlerini tanır” kazanımına dönük öğrenme yaşantılarının öğrencilerin ilgi ve beklentileri doğrultusunda yeniden düzenlenmesinin etkililiğini incelemektedir. Çalışmada nitel ve nicel veri toplama yöntemleri birlikte kullanılmış; eylem öncesi ve sonrasında açık uçlu görüşme formları ile 14 maddelik bilişsel alan düzey belirleme testi uygulanmıştır. Öğrencilerin derse aktif katılımını sağlamak amacıyla ders planına enstrüman icraları (bağlama ve keman), birlikte şarkı söyleme, besteci biyografileri ve müzik dinleme etkinlikleri dâhil edilmiştir. Araştırma bulguları, uygulanan eylem planı sonrasında öğrencilerin bilişsel başarı düzeylerinde anlamlı bir artış gerçekleştiğini göstermektedir; nitekim ön testte 43,75 olan sınıf puan ortalaması son testte 73,22’ye yükselmiştir (p<.05). Ayrıca öğrencilerin %74,1’i beklentilerine göre şekillendirilen bu ders işlenişinden yüksek memnuniyet duyduklarını, derse karşı heves ve motivasyonlarının arttığını ifade etmiştir. Sonuç olarak, karar alma süreçlerine öğrencilerin de dâhil edildiği öğrenen merkezli tasarımların müzik eğitiminde başarıyı ve kalıcılığı önemli ölçüde artırdığı tespit edilmiştir.
This action research, conducted with 31 eighth-grade students at Behiye Mustafa Doğan Middle School in Gümüşhane during the 2021–2022 academic year, investigates the effectiveness of reorganizing learning experiences around students' interests and expectations for the learning outcome "Recognizes Turkish music forms" in the 8th-grade music curriculum. Utilizing both qualitative and quantitative data collection methods, the study administered open-ended interview forms alongside a 14-item cognitive domain achievement test before and after the intervention. To encourage active student participation, lesson plans incorporated live instrumental performances (baglama and violin), singing together, composer biographies, and music listening activities. The findings indicate a statistically significant increase in students' cognitive achievement levels following the action plan, as the class mean score rose from 43.75 in the pre-test to 73.22 in the post-test (p<.05). Furthermore, 74.1% of the students reported high satisfaction with the customized instruction, expressing increased enthusiasm and motivation. Consequently, the research demonstrates that learner-centered designs involving students in decision-making processes significantly enhance achievement and retention in music education.
Referanslar
Atılgan, H. (2007). Madde ve test istatistikleri, H. Atılgan (Ed.), Eğitimde ölçme ve değerlendirme içinde, s. 293-315, Ankara: Anı Yayıncılık.
Avcı, A. (2019). Müzik dersinde karşılaşılan sorunlara ilişkin müzik öğretmenlerinin görüşlerinin incelenmesi, Turkish Studies, Educational Sciences, 14(6), 2841-2855.
Azılıoğlu, Ö. (2019). Ortaokul 5. sınıf kademesinde derse giren müzik öğretmenlerinin müzik dersi öğretim program uygulamalarına yönelik karşılaştıkları problemler, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
Balcı, A. (1997). Sosyal bilimlerde araştırma-yöntem, teknik ve ilkeler, Ankara: Kişisel Yayın
Bağcı, H. ve Can, Ü. K. (2019). Müzik öğretmenlerinin karşılaştıkları sorunlar, Turkish Studies-Educational Scienses, 14(3), 391-410.
Baştürk, Z., Candan, P., Gönül, M. A., Öztürk, Ö. M. ve Tezcan, H. (2018). Ortaokul ve imam hatip ortaokulu müzik ders kitabı 8, Ankara: MEB yayını.
Baz, M. (2019). İlkokul sınıf ve ortaokul müzik öğretmenlerinin 2018 Müzik Dersi Öğretim Programı hakkındaki görüşleri, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Konya.
Bursal, M. (2017). SPSS ile temel veri analizleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
Demir, B. Y. ve Nacakçı, Z. (2019). Müzik öğretmenlerinin 2017-2018 ortaokul müzik dersi programına yönelik görüşleri, NWSA-Fine Arts, 14(1), 60-70.
Demirel, Ö.(1978). Yabancı dil eğitimi ve tam öğrenme, Eğitim ve Bilim Dergisi, 3(14), 46-50.
Demirel, Ö. (2013). eğitimde program geliştirme-kuramdan uygulamaya, Ankara: Pegem Yayınevi
Erden, M. (1998). Eğitimde program değerlendirme, Ankara: Anı Yayıncılık.
Ertek Babaç, E. ve Köse, S. (2018). Güncellenen ilköğretim müzik dersi öğretim programına göre şarkı söyleme becerisine ilişkin beklentiler (Afyonkarahisar ili örneği), İdil-Sanat ve Dil Dergisi, 7(51), 1385-1395.
Ertürk, S. (1972). Eğitimde “program” geliştirme. Ankara: Hacettepe Üniversitesi Yayını
Gök, M. ve Tufan, E. (2016). Müzik öğretmenlerinin 2006 İlköğretim Müzik Dersi Öğretim Programına ilişkin görüşleri (Ankara Örneği), Kastamonu Eğitim Dergisi, 24(3), 1385-1402.
Güneş, H. (2015). Eğitim bilimleri terimleri sözlüğü, Ankara: Ütopya Yayınları.
Güven, A. K. Ve Çelenk, K. (2020). Müzik öğretmeni görüşleri doğrultusunda 2018 Müzik Dersi Öğretim Programı 8. sınıf kazanımları üzerine bir değerlendirme, ATASOBED, 24(1), 447-469.
Karasar, N. (2016). Bilimsel Araştırma yöntemi: kavramlar ilkeler teknikler (35. bs.), Ankara: Nobel yayın.
Millî Eğitim Bakanlığı [MEB], (2006). İlköğretim Müzik Dersi (1-8. Sınıflar) Öğretim Programı, Ankara: MEB Yayını
Millî Eğitim Bakanlığı [MEB], (2018). Müzik Dersi öğretim programı (İlkokul ve Ortaokul 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar), Ankara: Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı.
Ocak, G. ve Akkaş Baysal, E. (2019). Eylem araştırmasını anlamak, (Edt. Ocak, G.), Eğitimde eylem araştırması ve örnek araştırmalar içinde, s.1-42, Ankara: Pegem Akademi.
Scott, S. (2011). Contemplating a constructivist stance for active learning within music education, Arts Education Policy Review, 112(4), 191-198.
Sevin, H. D. ve Küçük, S. (2016). İşgörenlerin rekreasyonel etkinliklere katılım düzeyleri ile çalışma performansları arasındaki ilişkiyi belirlemeye yönelik bir araştırma. Journal of Recreation and Tourism Research, 3(1), 24-31.
Sönmez, V. (2019). Öğretim ilke ve yöntemleri (10. bs.). Ankara: Anı Yayıncılık
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.), Boston: Allyn and Bacon.
Toraman, M. (2013). Müzik öğretmenlerinin ilköğretim programında yer alan müzik dersine yönelik görüşleri üzerine nitel bir araştırma, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Pamukkale Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
Türkmen, U. (2013). Müzik öğretmenlerinin mesleki yaşantılarında en çok karşılaştıkları sorunlar, (çalıştay), çalıştaylar-müzik eğitiminde fikir paylaşımları, uygulamalar, seminerler, söyleşiler içinde, Ss. 166-177, 3-4-5 Kasım 2010, Afyon Kocatepe Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Müzik Bölümü, Afyonkarahisar.
Uçan, A. (2005). Müzik eğitimi temel kavramlar-ilkeler-yaklaşımlar ve Türkiye’deki durum. Ankara: Evrensel Müzikevi.
Yazıcı, T. (2012). İlköğretim müzik dersinin uygulanmasında karşılaşılan sorunların, öğretmen görüşleri açısından değerlendirilmesi (Trabzon ili örneği), Ç. Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(1), 185-200.
