Türkiye’de Fen Bilgisi Eğitimi Lisansüstü Tezlerindeki 21. Yüzyıl Becerilerinin Geliştirilmesine Yönelik Önerilerin Sentezi
Özet
Bu çalışma, Türkiye’de fen bilgisi eğitimi alanında 21. yüzyıl becerilerinin geliştirilmesine yönelik hazırlanan lisansüstü tezlerin içeriklerini, metodolojik tercihlerini ve sunulan önerileri sentezlemeyi amaçlamaktadır. Nitel araştırma desenlerinden doküman analizinin kullanıldığı araştırmada, YÖK Ulusal Tez Merkezi’nden erişilen 29 yüksek lisans ve 9 doktora tezi olmak üzere toplam 38 lisansüstü tez içerik analizine tabi tutulmuştur. İncelemeler sonucunda, tezlerde çoğunlukla nicel yöntemlerden yarı deneysel desenin ve örneklem grubu olarak ortaokul öğrencilerinin seçildiği tespit edilmiştir. Tezlerde yer alan öneriler kategorize edildiğinde; öğrenciler için günlük yaşam problemlerine çözüm üreten projeler geliştirme, STEM faaliyetleri yürütme ve akran iş birliği sağlama öne çıkmaktadır. Öğretmen adaylarına yönelik önerilerde, lisans düzeyinde öğretim yöntem ve tekniklerine 21. yüzyıl becerilerini entegre etme, STEM temelli ders planları hazırlama ve müfredata ilgili derslerin dahil edilmesi vurgulanmaktadır. Öğretmenler için ise derslerde bu becerilerin kullanımını artırma, STEM uygulamalarını yaygınlaştırma ve mesleki gelişimi destekleyen hizmet içi eğitimlere katılım tavsiye edilmektedir. Araştırma sonucunda, gelecekteki lisansüstü çalışmalarda öğretmen odaklı araştırmalara, nitel yöntemlere ve uygulama temelli proje faaliyetlerine daha fazla odaklanılması önerilmektedir.
This study aims to synthesize the content, methodological preferences, and recommendations presented in postgraduate theses written on developing 21st-century skills in science education in Turkey. Utilizing document analysis, a qualitative research design, a total of 38 postgraduate theses (29 master's and 9 doctoral) accessed from the YÖK National Thesis Center were subjected to content analysis. The analysis revealed that quasi-experimental designs among quantitative methods and middle school students as the sample group were most frequently preferred. When categorizing the recommendations in the theses, developing projects that solve daily life problems, conducting STEM activities, and fostering peer collaboration stand out for students. For prospective teachers, integrating 21st-century skills into teaching methods and techniques at the undergraduate level, preparing STEM-based lesson plans, and including relevant courses in the curriculum are emphasized. For active teachers, increasing the integration of these skills into lessons, expanding STEM applications, and participating in in-service training that supports professional development are recommended. Consequently, future postgraduate studies are advised to focus more on teacher-oriented research, qualitative methods, and practice-based project activities.
Referanslar
Akçöltekin, A. (2021), Öğretmenler için Bilimsel Araştırma Basamakları. Nobel Yayıncılık.
Ananiadou, K., & Claro, M. (2009). 21st century skills and competences for new millennium learners in OECD countries. OECD Education Working Papers, No. 41, OECD Publishing Retrieved from http://dx.doi.org/10.1787/218525261154
Armstrong, D., Gosling, A., Weinman, J., & Marteau, T. (1997). The place of inter-rater reliability in qualitative research: An empirical study. Sociology, 31(3), 597-606.
Baran, M., Baran, M., Karakoyun, F., & Maskan, A. (2021). The influence of project-based STEM (PjbL-STEM) applications on the development of 21st century skills. Journal of Turkish Science Education, 18(4), 798-815
Başar, S. (2018). Fen bilimleri öğretmen adaylarının fende matematiğin kullanımına yönelik özyeterlik inançları, 21. yy becerileri ve aralarındaki ilişkinin incelenmesi.
Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27-40.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç-Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2008). Bilimsel araştırma yöntemleri.
Castro, R. (2019). Blended learning in higher education: Trends and capabili-ties. Education and Information Technologies, 24(4), 2523-2546.
Çolak, M. (2019). Fen bilgisi öğretmen adaylarının 21. yüzyıl becerilerine yönelik algılarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Master's thesis, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi/Eğitim Bilimleri Enstitüsü).
Creswell, J. W. (2002). Educational research: Planning, conducting, and evaluating quantitative (Vol. 7). Prentice Hall Upper Saddle River, NJ.
Creswell, J. W. (2014). A concise introduction to mixed methods research. SAGE publications.
Edwards, J. A., & Eacott, J. (2008). The impact of Masters level study on teachers’ Professional development. Proceedings of the British Society for Research into Learning Mathematics, 28(3), 30-35.
Gay, L. R., Mills, G. E., & Airasian, P. W. (2011). Educational research: competencies for analysis and applications. Pearson Higher Ed.
Hacıoğlu, Y. (2021). The effect of STEM education on 21th century skills: Preservice science teachers’ evaluations. Journal of STEAM Education, 4(2), 140-167
Holbrook, J. (2010). Education through science as a motivational innovation for science education for all. Science Education International, 21(2), 80-91.
Harari, Y. N. (2018). 21.yüzyıl için 21 ders (S. Siral, Trans.). İstanbul: Kolektif Kitap.
Hidayatullah, Z., Wilujeng, I., Nurhasanah, N., Gusemanto, T. G., & Makhrus, M. (2021). Synthesis of the 21st Century Skills (4C) Based Physics Education Research In Indonesia. JIPF (Jurnal Ilmu Pendidikan Fisika), 6(1), 88-97.
Gürültü, E., Aslan, M., & Bülent, A. L. C. I. (2019). Ortaöğretim öğretmenlerinin 21. yüzyıl becerileri kullanım yeterlikleri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(4), 780-798.
Kan, A. U., & Murat, A. (2018). Investigation of Prospective Science Teachers' 21st Century Skill Competence Perceptions and Attitudes Toward STEM. International Online Journal of Educational Sciences, 10(4)
Karakaş, M. (2015). Ortaokul sekizinci sınıf öğrencilerinin fen bilimlerine yönelik 21. yüzyıl beceri düzeylerinin ölçülmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
Karalis, T., & Raikou, N. (2020). Teaching at the times of COVID-19: inferences and implications for higher education pedagogy. International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 10(5), 479-493.
Khalil, N., & Osman, K. (2017). STEM-21CS module: Fostering 21st century skills through integrated STEM. K-12 STEM Education, 3(3), 225-233.
Kenan, S. (2005). 21. yy'da Türkiye'de öğretmen olmak (EBSAD - Öğretmenlik Vizyon Programı Seminer Notları). Paper presented at the EBSAD-ÖğretmenlikVizyon Programı http://www.ebsad.org/img/20140407__2541009784.pdf
Kiral, B. (2020). Nitel bir veri analizi yöntemi olarak doküman analizi. Siirt Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 170-189.
MEB (2011) MEB 21. Yüzyıl Öğrenci Profili, Ankara, Milli Eğitim Basımevi.
Mishra, P., & Kereluik, K. (2011, March). What 21st century learning? A review and a synthesis. In Society for Information Technology & Teacher Education International Conference (pp. 3301-3312). Association for the Advancement of Computing in Education (AACE).
Orwin, R. G., & Vevea, J. L. (2009). Evaluating coding decisions. The handbook of research synthesis and meta-analysis, 2, 177-203.
Özer, M., (2020). Educational policy actions by the Ministry of National Education in the times of COVID-19 pandemic in Turkey. Kastamonu Eğitim Dergisi, 28(3), 1124-1129.
Özergun, I., & Akçöltekin, A., (2022). 2010-2021 yılları arasında fen bilimleri eğitimi alanında teknoloji kullanılan lisansüstü tezlerin ve önerilerinin derlenmesi, EJERCongress 2022 Tam Metin Bildiri Kitabı içinde (708-725) İzmir.
P21, The partnership for 21st century learning (P21), http://www.p21.org/, Erişim Tarihi:21- 10-2022
Silber-Varod, V., Eshet-Alkalai, Y., ve Geri, N. (2019). Tracing research trends of 21st-century learning skills. British Journal of Educational Technology, 50(6), 3099-3118.
Tuckman, B. W., & Harper, B. E. (2012). Conducting educational research. Rowman & Littlefield Publishers.
Turiman, P., Omar, J., Daud, A. M., & Osman, K. (2012). Fostering the 21st century skills through scientific literacy and science process skills. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 59, 110-116.
Uyar, A., & Çiçek, B. (2021). Farklı branşlardaki öğretmenlerin 21. yüzyıl becerileri. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (9), 1-11.
Wach, E. (2013). Learning about qualitative document analysis.
Yaşar, E. B. (2021). Fen bilimleri öğretmenlerinin 21. yüzyıl becerileri öz yeterlilik algıları ve stem tutumlarının incelenmesi(Master's thesis, Fen Bilimleri Enstitüsü/İlköğretim Fen Bilgisi Eğitimi Ana Bilim Dalı)
Yıldırım, A., & Simsek, H. (2018). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
